Wypowiedzenie umowy zlecenia – wzór doc do pobrania

Masz umowę zlecenia i chcesz z niej zrezygnować bez chaosu i nerwów? Z tego poradnika dowiesz się, jak poprawnie napisać wypowiedzenie umowy zlecenia. Dostaniesz też praktyczne wskazówki, jak złożyć dokument i jakie masz prawa na gruncie Kodeksu cywilnego.

Jak napisać wypowiedzenie umowy zlecenia?

Dokument wypowiadający umowę zlecenia to pismo formalne, podobne do wypowiedzenia umowy o pracę. Musi być czytelny, jednoznaczny i pozwalać bez wątpliwości ustalić, kto, jaką umowę i z jakim skutkiem wypowiada. Zbyt ogólna treść lub brak podstawowych danych powoduje, że zleceniodawca może mieć wątpliwości, a spór trafi później do sądu.

Treść wypowiedzenia powinna wprost zawierać oświadczenie, że kończysz współpracę. Nie wystarczy aluzja, prośba o „rozważenie zakończenia współpracy” albo luźny mail. W dokumencie musi się pojawić wyraźny zwrot, że wypowiadasz umowę zlecenia lub że ją rozwiązujesz. Dopiero wtedy oświadczenie ma skutek prawny.

Jakie elementy musi zawierać pismo?

Struktura wypowiedzenia umowy zlecenia jest dość stała. Możesz kopiować ją z gotowych wzorów, ale zawsze dopasuj szczegóły do swojej sytuacji. W odróżnieniu od rozmowy telefonicznej, pismo stanowi później dowód, dlatego każdy drobiazg ma znaczenie.

W poprawnie przygotowanym wypowiedzeniu powinny znaleźć się co najmniej:

• data i miejscowość sporządzenia pisma,
• dane osoby składającej wypowiedzenie (imię, nazwisko, adres, ewentualnie nazwa firmy),
• dane drugiej strony umowy (zleceniodawcy lub zleceniobiorcy),
• nagłówek, np. „Wypowiedzenie umowy zlecenia”,
• dokładne oznaczenie umowy (data i miejsce zawarcia, strony, numer, jeśli widnieje w umowie),
• jasne oświadczenie o wypowiedzeniu,
• informacja o okresie wypowiedzenia, jeśli istnieje i ma być zachowany,
• ewentualne wskazanie ważnych powodów wypowiedzenia,
• kulturalny zwrot końcowy, np. „Z poważaniem”,
• własnoręczny podpis osoby wypowiadającej umowę.

Wiele wzorów zawiera też miejsce na potwierdzenie odbioru wypowiedzenia przez drugą stronę. Taki dopisek z podpisem zleceniodawcy lub osoby upoważnionej bardzo ułatwia później udowodnienie, że dokument został doręczony w konkretnym dniu.

Jak zapisać oświadczenie o wypowiedzeniu?

Najprościej napisać krótko, ale jednoznacznie. Dobrze brzmią sformułowania, w których pojawia się data umowy i informacja o ewentualnym okresie wypowiedzenia. Nie rozpisuj się o emocjach ani ocenach drugiej strony, bo dla skuteczności dokumentu nie mają znaczenia.

Przykład treści może wyglądać tak: „Wypowiadam umowę zlecenia zawartą w dniu … pomiędzy … a …, z zachowaniem okresu wypowiedzenia wynoszącego …”. Jeśli okresu wypowiedzenia nie ma, możesz dopisać, że rozwiązanie następuje ze skutkiem natychmiastowym. To jedno zdanie decyduje, od kiedy umowa przestaje obowiązywać.

Jakie przepisy regulują wypowiedzenie umowy zlecenia?

Umowa zlecenia to umowa cywilnoprawna. Nie stosuje się tu przepisów Kodeksu pracy, tylko artykuły 734–751 Kodeksu cywilnego, a przede wszystkim art. 746 k.c.. Ta różnica ma ogromne znaczenie, bo przy zleceniu nie przysługują liczne gwarancje typowe dla pracownika etatowego.

Polskie prawo opisuje zlecenie jako umowę starannego działania. Zleceniobiorca zobowiązuje się wykonać określoną czynność prawną lub szerszy zakres czynności, a strony mogą bardzo swobodnie ustalać treść kontraktu. Właśnie ta zasada swobody umów powoduje, że wypowiedzenie często wygląda inaczej niż na etacie.

Co mówi art. 746 k.c.?

Najważniejsza informacja jest prosta: zarówno dający zlecenie, jak i przyjmujący zlecenie mogą wypowiedzieć umowę w każdym czasie. Ustawodawca dopuszcza więc zakończenie współpracy w dowolnym momencie, także przed wykonaniem wszystkich czynności, do których strony się zobowiązały.

Za tą elastycznością idą jednak konsekwencje finansowe. Osoba, która wypowiada zlecenie, nie zawsze może po prostu odwrócić się na pięcie i odejść bez kosztów. Przywołany przepis nakłada na strony konkretne obowiązki odszkodowawcze w razie wypowiedzenia bez ważnego powodu, o czym szerzej za chwilę.

Jakie są konsekwencje dla zleceniodawcy i zleceniobiorcy?

Jeżeli wypowiedzenie składa dający zlecenie, ma obowiązek zwrócić zleceniobiorcy wydatki poniesione w celu należytego wykonania zlecenia. Chodzi tu o koszty, które były potrzebne, by zrealizować umowę, na przykład materiały, dojazdy czy opłaty administracyjne. Przy umowie odpłatnej zleceniodawca musi też zapłacić część wynagrodzenia, proporcjonalną do dotychczas wykonanych czynności.

Gdy przyjmujący zlecenie rozwiązuje umowę bez ważnego powodu, a zlecenie jest odpłatne, ponosi odpowiedzialność za ewentualną szkodę zleceniodawcy. Może to być na przykład konieczność szybkiego zatrudnienia innej osoby za wyższą stawkę. Co istotne, art. 746 § 3 k.c. wyraźnie zabrania zrzeczenia się z góry prawa do wypowiedzenia zlecenia z ważnych powodów. Taki zapis w umowie będzie prawnie nieważny.

Umowa zlecenia opiera się na zaufaniu, dlatego obie strony mogą ją wypowiedzieć w każdym czasie, ale nie zawsze bez kosztów – o ich zakresie często decyduje, czy w piśmie wskażesz ważny powód.

Czy trzeba podawać przyczynę wypowiedzenia?

Prawo nie wymaga, aby w wypowiedzeniu umowy zlecenia zawsze wskazywać powód zakończenia współpracy. Można więc napisać krótko, że wypowiadasz umowę i nie rozwijać tematu. Dla wielu osób to kuszące wyjście, szczególnie przy napiętych relacjach ze zleceniodawcą.

Sytuację zmieniają jednak przepisy dotyczące odpowiedzialności za szkodę. Jeżeli wypowiedzenie następuje bez ważnego powodu, strona składająca oświadczenie może zostać obciążona odszkodowaniem. Dlatego w praktyce często opłaca się wpisać przyczyny i powiązać je z konkretnymi okolicznościami życiowymi lub zawodowymi.

Co może być ważnym powodem wypowiedzenia?

Kodeks cywilny nie zawiera zamkniętej listy ważnych powodów. Ich istnienie ocenia zazwyczaj sąd, analizując realne okoliczności sprawy. W orzecznictwie i praktyce obrotu przewijają się jednak dość podobne sytuacje, które zwykle są uznawane za dostatecznie istotne.

Ważnym powodem może być m.in. zmiana Twojej sytuacji życiowej albo zachowanie drugiej strony, które realnie utrudnia albo uniemożliwia dalszą współpracę. W treści pisma warto wskazać przyczynę możliwie konkretnie, bez ogólników i emocjonalnych ocen.

Przykładowe przyczyny wypowiedzenia umowy zlecenia

Jeżeli chcesz się powołać na ważne powody, możesz napisać w wypowiedzeniu, że kończysz współpracę z uwagi na określone zdarzenia. Często pojawiają się między innymi:

• problemy zdrowotne uniemożliwiające kontynuowanie pracy,
• poważne problemy rodzinne, na przykład choroba bliskiej osoby,
• zmiana miejsca zamieszkania, która znacząco utrudnia wykonywanie zlecenia,
• istotna zmiana przepisów, która wpływa na warunki realizacji zlecenia,
• uzasadniona utrata zaufania do kontrahenta,
• zmiana w sposobie wykonywania zlecenia po podpisaniu umowy,
• nieotrzymanie zaliczki lub wynagrodzenia, przewidzianych w umowie,
• rażąca nieudolność zleceniobiorcy albo sprzeczne wskazówki zleceniodawcy.

W orzeczeniu z 9 lutego 2001 r. (III CKN 304/00) Sąd Najwyższy podkreślił, że zlecenie jest stosunkiem opartym na zaufaniu i że strony nie mogą z góry skutecznie zrzec się prawa do wypowiedzenia umowy z ważnych powodów. W praktyce oznacza to, że nawet przy długiej i rozbudowanej umowie zawsze pozostaje furtka, aby się z niej wycofać, gdy zaszły poważne zmiany.

Czy przy umowie zlecenia obowiązuje okres wypowiedzenia?

Przy standardowej umowie o pracę okres wypowiedzenia wynika z Kodeksu pracy. Przy zleceniu takiego ustawowego terminu nie ma. Domyślnie wypowiedzenie umowy zlecenia działa ze skutkiem natychmiastowym, czyli z chwilą, gdy druga strona mogła zapoznać się z treścią oświadczenia.

Strony mogą jednak wprowadzić do kontraktu okres wypowiedzenia. Zazwyczaj zapisuje się go bezpośrednio w umowie zlecenia albo w późniejszym aneksie. To rozwiązanie poprawia poczucie bezpieczeństwa obu stron, szczególnie przy dłuższych i bardziej skomplikowanych zleceniach.

Jak ustalić długość okresu wypowiedzenia?

Prawo nie narzuca minimalnego ani maksymalnego terminu. W umowach pojawiają się okresy liczone w dniach, tygodniach, miesiącach, a w wyjątkowych sytuacjach nawet w latach. Dobrą praktyką jest dostosowanie długości wypowiedzenia do czasu trwania i rozmiaru zlecenia, tak by żadna ze stron nie była w oczywisty sposób pokrzywdzona.

Jeśli w umowie wpisano np. „okres wypowiedzenia wynosi 10 dni”, liczenie przebiega zgodnie z art. 110–116 k.c. Początek terminu przypada na dzień następujący po doręczeniu wypowiedzenia, koniec zaś na upływ ostatniego dnia przewidzianego w umowie. Tę technikę liczenia stosuje się także przy tygodniach i miesiącach, chyba że strony zapiszą inne zasady.

Jeżeli w umowie zlecenia nie ma żadnej wzmianki o okresie wypowiedzenia, przyjmuje się, że umowę można rozwiązać natychmiast. I właśnie dlatego tak ważne jest, aby przed przygotowaniem pisma zajrzeć jeszcze raz do podpisanego kontraktu i sprawdzić, czy taki zapis się tam nie znalazł.

Jak złożyć wypowiedzenie umowy zlecenia?

Samo poprawnie sporządzone pismo to połowa sukcesu. Druga połowa to doręczenie go w taki sposób, aby druga strona mogła realnie zapoznać się z treścią. Dopiero wtedy wypowiedzenie zaczyna wywoływać skutki prawne i ewentualnie uruchamia bieg okresu wypowiedzenia.

Zasadą jest, że oświadczenie powinno być złożone w tej samej formie, w jakiej zawarto umowę. Jeśli więc umowa ma formę pisemną, wypowiedzenie również powinno być przygotowane na papierze, z odręcznym podpisem. Pisemna forma ułatwia udowodnienie daty i treści wypowiedzenia w razie sporu.

Jak bezpiecznie doręczyć dokument?

Najbardziej przejrzysta sytuacja występuje wtedy, gdy wręczasz wypowiedzenie osobiście. Zleceniodawca potwierdza odbiór na kopii pisma, podając datę i podpis. Taki egzemplarz warto zachować w domowej dokumentacji, razem z umową i ewentualnymi aneksami.

Gdy spotkanie nie jest możliwe, wypowiedzenie możesz wysłać pocztą lub kurierem. Najlepszą opcją jest przesyłka z potwierdzeniem odbioru. Data widniejąca na zwrotce jest wtedy dowodem, od kiedy druga strona mogła zapoznać się z treścią pisma. Ryzykowne bywa natomiast wysyłanie wypowiedzenia jedynie mailem lub informowanie o końcu współpracy ustnie, bez żadnego śladu.

Jakich błędów unikać przy wypowiadaniu umowy zlecenia?

Przy sporządzaniu i składaniu wypowiedzenia ludzie często popełniają podobne pomyłki. Dzieje się tak zwłaszcza wtedy, gdy zlecenie ma nieformalny charakter i relacje ze zleceniodawcą są koleżeńskie. Ustne ustalenia sprawdzają się w codziennej pracy, ale przy zakończeniu współpracy mogą bardzo zaszkodzić.

Warto uważać między innymi na takie sytuacje:

• brak sprawdzenia zapisów o okresie wypowiedzenia w samej umowie,
• wypowiedzenie wysłane wyłącznie SMS-em lub komunikatorem,
• nieprecyzyjne oznaczenie umowy (np. błędna data),
• brak podpisu na dokumencie papierowym,
• zbyt emocjonalny ton pisma bez rzeczowych informacji,
• brak wzmianki o ważnym powodzie przy realnie trudnej sytuacji,
• próba całkowitego wyłączenia możliwości wypowiedzenia w treści kontraktu.

Sąd Najwyższy jasno wskazał, że nie można skutecznie umówić się na całkowity zakaz wypowiedzenia z ważnych powodów. Taki zapis i tak zostanie uznany za nieważny. Znacznie rozsądniej jest przewidzieć uczciwy okres wypowiedzenia, a w razie poważnych zmian życiowych powołać się na ważne powody.

Dobrze przygotowane wypowiedzenie umowy zlecenia to krótkie, ale precyzyjne pismo, w którym jasno wskazujesz oznaczenie umowy, datę zakończenia współpracy oraz, gdy to uzasadnione, ważne przyczyny rozwiązania zlecenia.